Sztajer Polka, czyli tradycyjny taniec ludowy nierozerwalnie związany z miejscowością Gać oraz ziemią przeworską, stał się tematem trzeciej odsłony bezpłatnych lekcji online z cyklu „Karpackie muzykowanie”. Urząd Miasta Przeworska opublikował materiały wideo w wersji polskiej i słowackiej, dzięki którym każdy mieszkaniec może bez wychodzenia z domu opanować kroki tego widowiskowego tańca. Przedsięwzięcie współfinansowane jest ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Interreg Polska – Słowacja 2021–2027.
Projekt „Karpackie muzykowanie” konsekwentnie przybliża mieszkańcom powiatu przeworskiego bogate dziedzictwo niematerialne regionu. Po prezentacji innych figur i melodii ludowych przyszedł czas na taniec, który łączy wpływy środkowoeuropejskie z unikalnym folklorem przeworskim.
Od austriackiej Styrii po podprzeworską Gać
Sztajer Polka wyróżnia się szczególną historią. Choć jej korzenie sięgają znacznie dalej niż granice Podkarpacia, to właśnie w okolicach Gaci i Przeworska zyskała własny, niepowtarzalny rys.
Najważniejsze cechy i geneza tańca:
- Budowa muzyczno-ruchowa: to tradycyjny taniec trzyczęściowy o zróżnicowanym tempie i dynamice,
- Pochodzenie nazwy: słowo „sztajer” wywodzi się z języka niemieckiego i odnosi się do Styrii – alpejskiego regionu w Austrii, skąd motyw ten rozprzestrzenił się po Europie Środkowej,
- Lokalny charakter: mimo obcych korzeni mieszkańcy wsi Gać i okolic Przeworska zaadaptowali go, tworząc własne figury, tempo oraz manierę wykonawczą, która weszła na stałe do kanonu przeworskiego folkloru.
W regionie przeworskim taniec ten został przyswojony i rozwinięty w sposób charakterystyczny dla lokalnej tradycji tanecznej. To doskonała okazja, by połączyć aktywność ruchową z poznawaniem tradycji – zachęcają pomysłodawcy projektu z przeworskiego magistratu.
Jak nauczyć się Sztajer Polki?
- Obejrzyj instruktaż wideo – choreografowie krok po kroku prezentują ułożenie stóp, postawę w parze oraz przejścia między trzema częściami tańca.
- Zwróć uwagę na zmianę tempa – kluczem do prawidłowego zatańczenia Sztajer Polki jest wyczucie momentu, w którym melodia przechodzi z wolniejszego taktu do skocznej polki.
- Ćwicz synchroniczne obroty – podobnie jak w innych tańcach przeworskich, precyzyjne trzymanie rąk i wspólny rytm partnerów decydują o lekkości układu.
Instruktażowe nagrania wideo przygotowano w dwóch wersjach językowych:
Lekcje wideo powstają dzięki realizacji Funduszu Małych Projektów w ramach Programu Interreg Polska – Słowacja 2021–2027, mającego na celu integrację i ochronę wspólnego dziedzictwa kulturowego Karpat.
Źródło: Urząd Miasta Przeworska / Program Interreg Polska – Słowacja 2021–2027
