Powiatowy Lekarz Weterynarii w Przeworsku za pośrednictwem Urzędu Miasta i Gminy Sieniawa skierował do mieszkańców ważny komunikat dotyczący zagrożenia wścieklizną – śmiertelną chorobą wirusową atakującą układ nerwowy ludzi i zwierząt. Działania informacyjno-edukacyjne wynikają z trudnej sytuacji epizootycznej w kraju, a zwłaszcza na terenach powiatów graniczących z Ukrainą, gdzie wirus pozostaje aktywny. Służby weterynaryjne przypominają o prawnym obowiązku corocznego szczepienia psów, zalecają profilaktykę u kotów oraz wskazują kluczowe procedury w sytuacji pogryzienia przez dzikie lub nieznane zwierzę.
Zagrożenie dotyczy bezpośrednio naszego regionu – bliskość obszarów leśnych oraz korytarzy migracji dzikich zwierząt na terenie powiatu przeworskiego wymaga stałej czujności właścicieli czworonogów i gospodarzy.
Czym jest wścieklizna i jak dochodzi do zakażenia?
Wścieklizna jest odzwierzęcą neuroinfekcją wywoływaną przez wirus prowadzący do zapalenia mózgu i rdzenia. Na zakażenie podatne są wszystkie ssaki, w tym człowiek. Wirus znajduje się w ślinie chorego zwierzęcia (może pojawiać się tam na 6–14 dni przed wystąpieniem objawów klinicznych) i wnika do organizmu głównie przez pokąsanie, oślinienie uszkodzonej skóry lub błon śluzowych oka, nosa i jamy ustnej.
W środowisku naturalnym głównym rezerwuarem choroby w Europie pozostają lisy wolno żyjące, ale zakażenie dotyka także nietoperze, kuny, borsuki, sarny, a wśród zwierząt gospodarskich – bydło.
Choroba po wystąpieniu objawów klinicznych kończy się zawsze zgonem. Na świecie co 15 minut odnotowuje się zgon z powodu wścieklizny, a około 99% zakażeń u ludzi wynika z ugryzienia przez psa.
Nietypowe zachowanie zwierząt – objawy, które muszą zaniepokoić
U dzikich zwierząt podstawowym symptomem jest utrata wrodzonego lęku przed człowiekiem. Pojawiają się w dzień w pobliżu domów, dają do siebie podejść, a ich zachowanie z potulnego może nagle przejść w nieskoordynowany atak.
Choroba może przybierać postać szałową lub cichą:
- u psów: niepokój, włóczęgostwo, zjadanie niejadalnych przedmiotów, ochrypłe szczekanie, silny ślinotok, opadanie żuchwy z wypadaniem języka, zez oraz niedowłady i porażenia kończyn;
- u kotów: chowanie się, ciągłe miauczenie, nieuzasadniona agresja, po której następuje porażenie kończyn;
- u bydła i koni: niestrawność, brak łaknienia, ryczenie, ślinotok, drgawki mięśniowe, wpadanie na ściany i chwiejność chodu.
U człowieka pierwszymi objawami są gorączka, ból głowy, pieczenie i mrowienie w miejscu ukąszenia, a w stadium rozwiniętym – wodowstręt, światłowstręt, bolesne skurcze przełyku i napady drgawek.
Co zrobić w przypadku pogryzienia przez zwierzę?
Gdy doszło do ugryzienia lub kontaktu śliny nieznanego zwierzęcia z uszkodzoną skórą, o życiu decydują minuty i natychmiastowe wdrożenie profilaktyki poekspozycyjnej:
- Pozwól ranie krwawić przez chwilę. Jeśli krwawienie nie zagraża życiu, nie tamuj go natychmiast – wypływająca krew pomaga mechanicznie wypłukać cząstki wirusa z głębi tkanek.
- Dokładnie przemyj ranę wodą z mydłem. To kluczowy etap pierwszej pomocy. Przez kilka minut obficie płucz zranione miejsce ciepłą wodą ze zwykłym mydłem, które niszczy lipidową otoczkę wirusa. Następnie zdezynfekuj ranę i nałóż jałowy opatrunek.
- Pilnie zgłoś się do lekarza medycyny. Natychmiast udaj się na pogotowie lub do poradni. Lekarz podejmie decyzję o wdrożeniu profilaktyki poekspozycyjnej (podanie surowicy odpornościowej – immunoglobuliny – oraz serii szczepień), która jest jedynym skutecznym ratunkiem przed rozwojem choroby.
- Zabezpiecz i zgłoś zwierzę. Jeżeli zwierzę jest znane, musi zostać poddane 15-dniowej obserwacji weterynaryjnej. W przypadku kontaktu z dzikim lub padłym osobnikiem nie dotykaj go i niezwłocznie powiadom Powiatowego Lekarza Weterynarii w Przeworsku lub najbliższą lecznicę.
Obowiązek prawny: Zaszczep psa, nie zapominaj o kocie
Służby weterynaryjne przypominają, że szczepienie psów przeciwko wściekliźnie jest w Polsce prawnym obowiązkiem każdego właściciela:
- pierwsze szczepienie musi nastąpić w terminie 30 dni od ukończenia przez psa 3 miesiąca życia,
- kolejne szczepienia przypominające należy wykonywać obowiązkowo nie rzadziej niż co 12 miesięcy.
Szczepienia realizują uprawnieni lekarze weterynarii w zakładach leczniczych na terenie całego powiatu przeworskiego. Z uwagi na swobodny tryb życia i polowania na gryzonie, Powiatowy Lekarz Weterynarii gorąco zaleca również regularne szczepienie kotów.
Źródło informacji: Powiatowy Lekarz Weterynarii w Przeworsku
