Sami swoi, czyli jeden z niekwestionowanych klasyków polskiego kina to świetny przykład sporu granicznego. Spory sąsiedzkie bywają wprawdzie zabawne na filmie, w rzeczywistości jednak daleko im do komedii – niejednokrotnie wymagają przy tym formalnego rozwiązania. Takie rozwiązanie to przede wszystkim jasne ustalenie linii granicznych, które uchroni przed konfliktami, pozwoli spokojnie budować i sprzedawać oraz uporządkuje wpisy w ewidencji gruntów. Dowiedz się, czym jest rozgraniczenie, jakie są dostępne ścieżki postępowania oraz, czy warto skorzystać w tej kwestii z pomocy radcy prawnego.
3 kluczowe informacje na temat rozgraniczenia
Rozgraniczenie to procedura, która formalnie ustala przebieg granic między nieruchomościami: określa położenie punktów i linii granicznych, utrwala je na gruncie i dokumentuje. To znacznie więcej niż spotkanie sąsiadów z taśmą mierniczą – to działanie osadzone w przepisach prawa geodezyjnego i kartograficznego.
- Czym jest rozgraniczenie?
Rozgraniczenie ma na celu ustalenie i utrwalenie przebiegu granic poprzez określenie położenia punktów i linii granicznych oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów.
- Kto przeprowadza rozgraniczenie?
Organem prowadzącym postępowanie administracyjne o rozgraniczenie jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta (w przypadku scalania gruntów może to być starosta), natomiast czynności pomiarowe i ustalenia na gruncie wykonuje geodeta upoważniony przez organ. - Kto może złożyć wniosek o rozgraniczenie?
Wniosek może złożyć osoba, której dotyczy interes prawny – właściciel, współwłaściciel, użytkownik wieczysty, a także posiadacz (samoistny lub zależny) i inne osoby mające określone prawa rzeczowe do nieruchomości. W postępowaniu mogą występować także pełnomocnicy.
Sposoby rozgraniczenia
W sytuacji, gdy w grę wchodzi rozgraniczenie nieruchomości, prawo przewiduje sposoby, aby uporządkować związane z tym kwestie. Zasadniczo istnieją dwie główne ścieżki: polubowne porozumienie albo formalne postępowanie administracyjne zakończone decyzją o rozgraniczeniu.
Ugoda graniczna
Ugoda zawarta przed uprawnionym geodetą w postępowaniu administracyjnym to rozwiązanie polubowne – strony porozumiewają się co do przebiegu granicy, a geodeta sporządza akt ugody (lub protokół). Co ważne, ugoda zawarta w takim trybie ma moc ugody sądowej. Geodeta ma obowiązek nakłaniania stron do zawarcia ugody, ale ma także prawo odmówić jej sporządzenia w przypadku braku podstaw (np. gdy w grę wchodzą sprzeczne dowody).
Decyzja administracyjna rozgraniczająca
Gdy porozumienie nie następuje, organ gminy przeprowadza postępowanie i wydaje decyzję o rozgraniczeniu (ustalając przebieg granic oraz zobowiązując do utrwalenia znaków granicznych). Decyzja ta formalnie rozstrzyga spór i jest podstawą do wpisów w ewidencji gruntów.
Nietypowe odwołanie. Administracyjne postępowanie rozgraniczeniowe ma charakter jednoinstancyjny – od decyzji w sprawie rozgraniczenia zasadniczo nie przysługuje odwołanie do organu wyższego stopnia w trybie administracyjnym. Jednak strony, które nie zgadzają się z decyzją, mogą żądać przekazania sprawy do sądu powszechnego.
W takiej sytuacji postępowanie wkracza w fazę postępowania rozgraniczeniowego sądowego zaś sąd ustala granice w oparciu o stan prawny, ostatni stan spokojnego posiadania ewentualnie w oparciu o wszelkie okoliczności. Ta faza najczęściej wymaga pomocy profesjonalnego pełnomocnika, ponieważ należy umiejętnie podnosić argumenty, które doprowadzą do oczekiwanego rezultatu. Zaniechanie powołania odpowiednich zarzutów na odpowiednim etapie sprawy, może doprowadzić do jej przegrania.
Jak widać, rozgraniczenie nieruchomości na każdym z etapów może wiązać się z różnymi komplikacjami, a co za tym idzie – wątpliwościami. Warto dowiedzieć się, jak w tego typu kwestiach może pomóc prawnik od nieruchomości.
Rozgraniczenie nieruchomości – rola radcy prawnego
Dobry radca prawny w sprawie o rozgraniczenie jest niczym doświadczony przewodnik po labiryncie przepisów – zna każdy etap procedury i potrafi doprowadzić klienta bezpiecznie do celu. Oto, kiedy warto zwrócić się do radcy:
- gdy konflikt jest zaostrzony i istnieje ryzyko długiego sporu sądowego,
- gdy występują skomplikowane stany prawne (wielu współwłaścicieli, prawa ograniczone, dziedziczenie, błędne wpisy w księdze wieczystej),
- przy konieczności gromadzenia i prawnego ocenienia dokumentów (umowy, stare mapy, decyzje administracyjne, wpisy w księgach wieczystych),
- w przypadku obaw o bezpieczeństwo prawne ugody,
- zawsze gdy postępowanie rozgraniczeniowe wkroczy w fazę sądową,
Radca pomoże też złożyć poprawny wniosek, skompletować dowody, sporządzić zastrzeżenia do protokołu geodety, może także reprezentować klienta w postępowaniu sądowym. Gdy emocje rosną, dobry radca prawny potrafi przełożyć prawniczy „słownik” na konkretne działania, a przy tym chronić interesy Klienta – tak, aby uniknąć sytuacji rodem z Samych Swoich. LEGAL.F KANCELARIA Radca Prawny Paulina Fiejdasz to doświadczony specjalista z zakresu m.in. spraw gruntowych, gwarantujący kompleksowe wsparcie prawne bez względu na etap postępowania.
Artykuł sponsorowany

















