Planujesz budowę domu lub generalny remont? Zanim zdecydujesz o wielkości i rozmieszczeniu okien, warto zapoznać się z wymaganiami dotyczącymi ich powierzchni względem podłogi. To istotny parametr – wpływa nie tylko na zgodność z przepisami budowlanymi, ale również na komfort użytkowania wnętrz, efektywność energetyczną i optymalne doświetlenie pomieszczeń. W tym artykule przedstawiamy, jak prawidłowo dobrać stosunek powierzchni okien do powierzchni podłogi.
Dlaczego warto zwrócić uwagę na stosunek powierzchni okien do podłogi?
Jednym z podstawowych parametrów, który decyduje o ilości światła wpadającego do wnętrza, jest stosunek powierzchni okien do powierzchni podłogi. To wskaźnik, który warto uwzględnić już na etapie projektowania domu lub adaptacji gotowego projektu. Ma on bezpośredni wpływ nie tylko na zgodność inwestycji z przepisami prawa budowlanego, ale również na bilans energetyczny budynku, komfort cieplny i odbiór wizualny przestrzeni.
Stosunek powierzchni okien do powierzchni podłogi w świetle przepisów budowlanych
Zgodnie z obowiązującymi przepisami budowlanymi, każdy budynek mieszkalny musi spełniać minimalne wymagania dotyczące doświetlenia pomieszczeń światłem dziennym. Wspominanym już parametrem w tym zakresie jest stosunek powierzchni okien do powierzchni podłogi. W przypadku pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi – takich jak sypialnie, salony, pokoje dziecięce czy gabinety – nie może być on mniejszy niż 1:8. Oznacza to, że powierzchnia przeszklenia (liczona w świetle ościeżnic) powinna wynosić co najmniej 12,5% powierzchni podłogi.
Inne wymagania obowiązują w pomieszczeniach, które nie są przeznaczone do stałego pobytu, takich jak kuchnie (jeśli nie są połączone z pokojem dziennym), korytarze czy pomieszczenia pomocnicze. W ich przypadku stosunek powierzchni okien do powierzchni podłogi może być niższy i wynosić 1:12, czyli minimum 8,3%.
Dlaczego warto przekroczyć minimum? Praktyczne zalecenia dotyczące powierzchni okien
Choć przepisy budowlane określają minimalny stosunek powierzchni okien do powierzchni podłogi, w praktyce często warto pójść o krok dalej. Eksperci z branży architektonicznej i budowlanej coraz częściej podkreślają, że wartości 1:8 czy 1:12 to jedynie niezbędne minimum, które pozwala spełnić wymogi formalne – ale nie zawsze gwarantuje wystarczający komfort użytkowania. W przypadku pomieszczeń dziennych, takich jak salon, kuchnia czy jadalnia, zalecane są wyższe proporcje, wynoszące nawet 1:5, a w niektórych projektach – 1:4.
Taki zwiększony udział powierzchni przeszkleń pozwala na lepsze doświetlenie wnętrz naturalnym światłem przez większą część dnia. Przekłada się to bezpośrednio na wyższy komfort użytkowania przestrzeni, oszczędność energii elektrycznej (mniejsze zapotrzebowanie na oświetlenie sztuczne) oraz lepsze samopoczucie domowników.
Zalecane zwiększenie powierzchni okien nie oznacza jednak dowolności – wymaga ono równoczesnego zadbania o parametry izolacyjności cieplnej, ochronę przeciwsłoneczną i dobór odpowiednich szyb.
Od czego zależy optymalny stosunek powierzchni okien do podłogi?
Ważnym parametrem jest orientacja pomieszczenia względem stron świata. Inaczej planuje się przeszklenia w salonie z ekspozycją południową lub zachodnią, gdzie przez większą część dnia operuje słońce, a inaczej w sypialni skierowanej na północ, gdzie dostęp do światła dziennego jest znacznie ograniczony.
Nie bez znaczenia pozostają również parametry techniczne samej stolarki okiennej, takie jak współczynnik przenikania ciepła (Uw), typ szyby czy obecność ciepłej ramki dystansowej. Nowoczesne okna o wysokiej izolacyjności termicznej, oferowane przez firmę Domel, umożliwiają bezpieczne stosowanie większych przeszkleń bez ryzyka zwiększonych strat ciepła.
Ostatnim czynnikiem jest styl architektoniczny budynku i zamierzony efekt wizualny. W nowoczesnych projektach z dużymi otwartymi przestrzeniami stosuje się często przeszklenia na całych ścianach. W architekturze tradycyjnej lub pasywnej podejście to będzie bardziej zrównoważone i osadzone w kontekście energetycznym i wizualnym bryły budynku.
Jak świadomie zaprojektować przeszklone wnętrze?
Dobór odpowiedniego stosunku powierzchni okien do powierzchni podłogi to jeden z tych elementów, który łączy wymagania formalne z praktycznym podejściem do komfortu, estetyki i energooszczędności. Przepisy budowlane wyznaczają jedynie minimalne wartości, które należy traktować jako punkt wyjścia – nie jako docelowy standard. W praktyce warto dążyć do rozwiązań, które lepiej odpowiadają na potrzeby użytkowników i charakter konkretnego pomieszczenia.
