1 kwietnia 1762 roku przyszła na świat hrabina Magdalena Katarzyna z Dzieduszyckich Morska, jedna z najwybitniejszych kobiet swojej epoki. Jej niezwykła wrażliwość artystyczna oraz pasja do architektury i ogrodnictwa pozostawiły trwały ślad w historii..
Magdalena Morska była kobietą wyjątkową – inteligentną, pełną pasji i niezrównanej elegancji. To właśnie jej ręka stworzyła jeden z najpiękniejszych parków krajobrazowych w ówczesnej Galicji, który zachwycał swoją naturalistyczną kompozycją. Zamiłowanie do ogrodów, a także podróże po całej Europie, pozwoliły jej zgłębić tajniki sztuki ogrodowej, które następnie wykorzystała w swoich projektach w Zarzeczu.
Jej pałac, wzniesiony z myślą o pięknie otaczającej go naturze, stał się miejscem, które tętniło życiem towarzyskim i artystycznym. Wspaniałe balowe sale, romantyczne ogrody i niezrównana dbałość o każdy szczegół sprawiły, że Zarzecze było miejscem, do którego chętnie przybywali najwybitniejsi przedstawiciele ówczesnej arystokracji.
Jednak jej twórczość nie ograniczała się tylko do projektowania ogrodów. Magdalena Morska była także autorką mebli, tapet i innych elementów wyposażenia pałacu. Jej szczególna dbałość o detale i wyrafinowany gust sprawiły, że Zarzecze było prawdziwym dziełem sztuki. Jej miłość do piękna objawiała się również w modzie – od prostych, białych sukni muślinowych z młodości, po wspaniałe biedermeierowskie kreacje, które przyciągały wzrok każdego gościa.
Niezwykłe jest to, że mimo swoich twórczych pasji, Magdalena Morska była również osobą bardzo zaangażowaną społecznie. Po klęsce powstania listopadowego poświęciła się działalności charytatywnej, wspierając uchodźców z Księstwa Warszawskiego, dając im schronienie w swojej rezydencji i finansując pomoc.
Hrabina zadbała o to, aby widoki jej ukochanego domu przetrwały dla potomnych. Rysunki rezydencji, wnętrz pałacowych, parku, domów wiejskich oraz bukiety kwiatów ułożone przez hrabinę znalazły się w wydanym w 1836 roku w Wiedniu albumie zatytułowanym „Zbiór rysunków wyobrażających celniejsze budynki wsi Zarzecza w Galicyi w obwodzie Przemyskim leżącej, częścią z natury zdjętych lub uprojektowanych, z opisem budownictwa wiejskiego w sposobie holenderskim i angielskim i ogólnemi myślami o przyozdobieniu siedlisk wiejskich przez M.M.”
Magdalena z Dzieduszyckich Morska zmarła w 11 maja 1847 roku w swoim ukochanym Zarzeczu, gdzie została pochowana w krypcie rodowej w kościele p.w.Świętego Michała Archanioła.
Na zdjęciu: Grafika Robert Theer (1808–1863), Moritz Michael Daffinger (1790–1849). Domena publiczna.
Oprac.KS
Źródło: Muzeum Zarzecze
