99 lat temu, 17 marca 2016 r., nastąpiło oficjalne otwarcie naszego Muzeum – pierwszej w Polsce placówki muzealnej, która w całości poświęcona jest tematyce ratowania przez Polaków ludności żydowskiej podczas okupacji niemieckiej. Z tej okazji warto przypomnieć drogę, jaką przeszło to miejsce, zanim stało się ważnym punktem na mapie pamięci historycznej Polski.
Idea powstania Muzeum narodziła się w 2007 roku, zainspirowana historią rodziny Ulmów z Markowej i trwającą pamięcią o ich losach. Pomysłodawcami byli Bogdan Romaniuk i dr Mateusz Szpytma. W 2008 roku Sejmik Województwa Podkarpackiego podjął decyzję o budowie Muzeum w Markowej. Realizacja projektu rozpoczęła się w 2009 roku od przekazania gruntu przez Radę Gminy Markowa na rzecz Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podkarpackiego. Muzeum-Zamek w Łańcucie koordynowało prace. W 2010 roku ogłoszono konkurs na projekt budynku, scenografii i otoczenia. Zwyciężyła wizja Nizio Design International z Warszawy, znanej z projektów dla podobnych instytucji. W 2013 roku rozstrzygnięto przetarg na budowę Muzeum i wmurowano kamień węgielny, poświęcony przez papieża Franciszka. Prace nad scenografią rozpoczęły się w 2015 roku, w oparciu o opracowania prof. Elżbiety Rączy i dra Mateusza Szpytmy. Uroczyste otwarcie Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im. Rodziny Ulmów w Markowej odbyło się 17 marca 2016 roku, z udziałem m.in. Prezydenta RP. Ważnym momentem było wręczenie odznaczeń państwowych ratującym i ich rodzinom.
Misją Muzeum jest upamiętnianie i ukazywanie historii ratowania Żydów przez Polaków w czasie II wojny światowej, z wykorzystaniem nowoczesnych metod multimedialnych i interaktywnych. Ma ono na celu obiektywne i rzetelne przedstawianie realiów Holokaustu w okupowanej Polsce.
Źródło: Muzeum Markowa
